ترکیبات هیومیکی و تاثیرات آن در خاک

شرکت توزیع و پخش سراسری ترنم سبز زاینده رود توزیع کننده سموم بایر آلمان )

taranomsabz@

t.me@taranomseeds

واحد پشتیبانی و فروش:

031-37516002

031-37515855

 031-37515359

ترکیبات هیومیکی و تاثیرات آن در خاک

يكي از ويژگي هاي خاك كه در ايران كمتر به آن توجه شده و اثر قابل توجهي بر توليد و عملكرد محصول دارد، ساختمان خاك است. ساختمان خاك در واقع آرايش ذرات اوليه خاك در كنار يكديگر مي باشد. ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻥ ﺧﺎﮎ ﺑﺮ ﺑﺴﻴﺎﺭﻱ ﺍﺯ ﻭﻳﮋﮔﻲ ﻫﺎﻱ ﺧﺎﮎ ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ انتشار دی اکسید کربن، ﻣﻘﺪﺍﺭ ﻭ ﭼﮕﻮﻧﮕﻲ ﺣﺮﮐﺖ ﺁﺏ و املاح ﺩﺭ ﺧـﺎﮎ، ﺍﻧﺘﺸﺎﺭ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻏﺬﺍﻳﻲ ﻭ ﺍﻧﺪﺍﺯﻩ ﻣﻨﺎﻓـﺬ، ﺁﻟﻮﺩﮔﻲ آب های زیر زمینی، ﮔﺮﻣـﺎ ﻭ ﺗﻬﻮﻳـﻪ اثر ﺩﺍﺭﺩ.
خاکدانه¬ها ذرات ثانویه ای هستند که در اثر هماوری ذرات رس، سیلت و شن به همراه مواد آلی و عوامل سیمانی و اتصال دهنده تشکیل می¬شوند. در مجموع می¬توان تشکیل و پایداری خاکدانه ها را به دو گروه فاکتورهای درونی و بیرونی وابسته دانست. فاکتورهای درونی شامل آهک، گچ، بافت (مقدار و نوع رس)، ویژگی های الکترولیت خاک (غلظت عناصر، pH، EC و SAR) و مواد آلی می شود. از عمده ترین فاکتورهای بیرونی موثر بر پایداری خاکدانه ها نیز می توان به اقلیم، سن خاک، فاکتورهای بیولوژیکی و مدیریت کشاورزی اشاره کرد.  مواد آلی با پیوند دادن ذرات خاک، افزایش آبگریزی خاکدانه ها، تشدید فعالیت میکروبی و رشد ریشه، تشکیل و پایداری خاکدانه ها را تحت تاثیر قرار می دهد. ماده آلی به عنوان یک عامل سیمانی کننده در هماوری ذرات برای تشکیل خاکدانه های مقاوم ضروری مي¬باشد.
در خاک های مناطق خشک و نیمه خشک که از نظر ماده آلي فقير هستند استفاده از مواد آلي می تواند بسیار مؤثر باشد. از این رو از گذشته تا به امروز مواد آلی نظیر انواع کودهای دامی، کودهای سبز،‌كمپوست، ورمي كمپوست و کودهای حاوی اسید هیومیک و فولویک بطور روزمره در خاک استفاده می شده و کاربرد آن بسیار اثرگذار بوده است. بطور کلی خواص مصرف کودهای آلی عبارتند از: 1- بهبود ساختمان خاک 2- بهبود تهویه خاک 3- افزایش ظرفیت نگهداری آب در خاک 4- افزایش باروری خاک 5- افزایش سهولت جذب مواد غذایی در خاک 6- افزایش فعالیت ریزجانداران خاک 7- كاهش شوري خاك 8- افزايش جمعيت ميكروارگانيسم هاي خاك 9- افزايش CEC خاك 10- تعديل پ¬هاش خاك.
امروزه استفاده از كودهاي دامی به دلیل مسائلي نظیر حضور بذر علف های هرز، احتمال افزایش قارچ و باکتری از طریق مصرف این کودها در خاک، عدم دسترسی آسان به این کودها و گاهاً ترکیب نامناسب برخی از این مواد نظیر شوری بالای کودهای آلی استفاده از این کودها با برخی مشکلات و محدودیت هایی همراه بوده است. اما امروزه ترکیبات آلی تصفیه شده، غنی شده و حاوی اسیدهای آلی نظیر هیومیک و فولویک روانه بازار کودها و محصولات کشاورزی شده تا از مشکلات مصرف کودهای دامی تازه کاسته گردد.
بخش بزرگی از ماده آلی خاک را اسید هیومیک، اسید فولویک و هیومین ها تشکیل می دهند. این مواد در تماس با ذرات خاک پایداری طولانی پیدا کرده، ماده ای آلی تشکیل می دهند که به خاک رنگ قهوه ای داده و تحت عنوان اسید هیومیک معروف اند. هیومیک اسیدها به دلیل ساختار شیمیایی منحصر به فرد خود به عنوان مکملی تغذیه ای به جذب کودها و نقل و انتقال بهتر آنها در داخل گیاه کمک می نمایند
اما چه موقع و در چه مواردي باید از مواد هیومیک و فولویک اسید استفاده گردد؟
1- در خاک¬های با تهویه ضعیف به دلیل افزایش تخلخل
2- در شرایط کمبود آب بواسطه افزایش ظرفیت نگهداری آب در خاک
3- در شرایط شوری و کم آبی به سبب تعدیل شرایط محیطی و افزایش رشد ریشه گیاه
4- در خاک¬های فقیر از نظر ماده آلی
5- زمانی که عناصر غذایی موجود در خاک بصورت بلوکه درآمده به خاطر سهل الوصول کردن این عناصر برای گیاه
6-  قبل از آبشویی خاک برای افزایش نفوذپذیری آب در خاک و سهولت شست و شوی خاک
7- در خاک¬های سنگین با ساختمان نامناسب بواسطه بهبود ساختمان خاک
8-  ايجاد خاصيت كلات كنندگي در خاك و در نتيجه جذب بهتر عناصر ريزمغذي.
در كل مي توان گفت اسيد هيوميك¬ها بر پارامترهاي تاثيرگذار بر رشد گياه شامل آب، خاك، كود و ميكروارگانيسم¬ها اثرگذار هستند. اسيد هيوميك¬ها با كاهش تبخير از سطح خاك و افزايش ظرفيت نگه¬داشت آب در خاك باعث افزايش كارايي مصرف آب در خاك¬هاي مختلف مي¬شوند. اسيد هيوميك با پيوند دادن ذرات اوليه خاك با يكديگر باعث بهبود ساختمان خاك و در نتيجه بهبود حركت آب و هوا (بهبود تهويه) در خاك مي¬شود. هيوميك ها با كلات كردن مواد مغذي در خاك با عث افزايش آزادسازي آنها  بهبود كارايي  جذب عناصر توسط گياه مي¬شوند. كودهيوميك منبع فسفات و کربن است که موجب تحریک جمعیت میکروارگانيسم¬ها در خاك مي¬شود.
تركيبات هيوميك


از تركيبات تجاري حاوي اسيد هيوميك به معرفی محصولات زیر پرداخته می شود :

هيومي گرو شركت گاردسكو (حاوي 80% اسيد هوميك)، ليگنوهيومكس (حاوي 50% اسيد هوميك)، هومي فر ديسپر (حاوي 30% اسيد هيوميك) گرول ماسو (حاوي 40% ماده آلي)، هيومستار دبليوجي شركت تردكورپ (حاوي 53% اسيد هوميك)، هيومستار تردكورپ (حاوي 12% اسيد هوميك)، هيومستار سيليسم ترد كورپ (حاوي 6/4% اسيد هوميك) اشاره كرد. از محصولات هيوميكي با كيفيت داخلي مي توان از هيوميك مايع پابرا (حاوي 3% اسيد هوميك)، ماكس هيومي سبزمحصول داتيس (حاوي 12% اسيد هوميك)،  هيوميكس-70 سبز محصول داتيس (حاوي 2/3% اسيد هوميك) و هيومك 90 سبز محصول داتيس(حاوي 3% اسيد هوميك) نام برد.